Deze website gebruikt analytische cookies om inzicht te krijgen in de populariteit van de aangeboden artikelen (webstatistieken). Persoonlijke gegevens van bezoekers worden niet vastgelegd.

Introductie

De Nieuwsbrief Milieu & Economie is een laagdrempelig, informerend, attenderend, Nederlandstalig platform voor actueel milieueconomisch onderzoek en milieueconomische ontwikkelingen in het beleid – publiek en privaat. Ook bijdragen over belangrijke beleidsadviezen worden opgenomen.

De Nieuwsbrief bestaat sinds 1986. Tegenwoordig verschijnen de artikelen op deze website. Vijf maal per jaar wordt de Nieuwsbrief per e-mail verstuurd naar degenen die zich daarvoor aangemeld hebben. Momenteel bevat het abonneebestand ruim 500 e-mailadressen. De lezers van de Nieuwsbrief zijn werkzaam bij overheid, bedrijfsleven, onderzoeksinstellingen en maatschappelijke organisaties. Het gaat zowel om economen als om niet-economen met milieueconomische belangstelling. Wilt u de Nieuwsbrief ook ontvangen? Meld u dan aan via het menu in de rechterkolom!

Een beleidsoptie om met meer zekerheid de klimaatdoelen te halen, is een nationaal emissieplafond voor de sectoren die onder de zogenoemde Effort Sharing Regulation (ESR) vallen: gebouwde omgeving, mobiliteit, kleine industrie en landbouw. CE Delft onderzocht op welke wijze dit instrument de klimaatdoelen kan borgen.

Drie varianten ESR-plafond: 

1. Een overkoepelend plafond met emissiehandel. Hierbij zijn de maximaal toegestane emissies wettelijk vastgesteld. In de uitwerking gaan we voor de scope van het plafond uit van CO2 uit brandstoffen en non-CO2 broeikasgassen van de veehouderij. Partijen die onder het plafond vallen (leveranciers van aardgas en brandstof, en de veehouders) moeten voor al hun uitstoot emissierechten inleveren bij een bevoegde autoriteit. Door handel in emissierechten ontstaat er een marktprijs (‘ESR-prijs’). De partijen in het systeem kunnen kiezen tussen het (bij)kopen van rechten of emissies reduceren. Dit stimuleert emissiereductie via de meest kosteneffectieve maatregelen. Omdat partijen zelf een beperkt reductiepotentieel hebben, zullen zij naar verwachting de prijs van emissierechten doorberekenen aan eindgebruikers. Hierdoor ontstaat er ook een prikkel tot emissiereductie bij eindgebruikers.

2. Deelplafonds per sector. Deze variant is gelijk aan variant 1, maar in plaats van één plafond wordt gewerkt met deelplafonds die worden vastgesteld op basis van sectorale doelstellingen, met meer mogelijkheid tot bijsturen per sector. Dit is echter minder kostenefficiënt dan een overkoepelend plafond, met daardoor gemiddeld hogere ESR- prijzen. Ook is de uitvoering complexer omdat er gedifferentieerd moet worden naar groepen eindgebruikers. 

3. Een emissieheffing met dispensatierechten legt, in tegenstelling tot de andere varianten, niet de maximaal toelaatbare uitstoot vast, maar de uitstoot waarover geen emissieheffing hoeft te worden betaald, zoals bij de huidige CO2-heffing voor de industrie. De heffing fungeert als maximumprijs en wordt van tevoren door de overheid vastgesteld. De borgende werking is hierdoor minder dan bij varianten 1 en 2. Ook bij deze variant is de uitvoering complex.

Effecten per variant in 2030

Met een modelanalyse hebben we de effecten van een ESR-plafond op de emissieprijs, emissiereductie, energieprijzen en concurrentiepositie ingeschat. Hierbij is gekeken naar twee scenario’s. In het meest optimistische scenario, waarin met het andere beleidsinstrumentarium het doel wordt gehaald, is er geen extra emissiereductie nodig. Het ESR-plafond leidt dan niet tot een substantiële CO2-prijs maar geeft wél de garantie dat het doel wordt behaald. 

In het pessimistische scenario zorgt het emissieplafond wel voor additionele reductie. In dit geval is de geschatte ESR-prijs bij een overkoepelend plafond 200€ /ton CO2-eq., wat bijvoorbeeld leidt tot een verhoging van de aardgasprijs met € 0,36 /m3 en een verhoging van de benzineprijs met € 0,47/liter. Deze prijsverhogingen maken extra reductiemaatregelen rendabel.

Volgens de analyse zou de additionele reductie bij een overkoepelend plafond met name plaatsvinden in de gebouwde omgeving en de glastuinbouw, omdat reductiemaatregelen daar het goedkoopst zijn. Ook bij mobiliteit vindt reductie plaats, maar dat is relatief weinig ten opzichte van de totale emissies van mobiliteit. In de veehouderij vindt geen additionele emissiereductie plaats ten opzichte van het referentiescenario, want de meeste technische maatregelen worden al genomen in de referentie, en de resterende maatregelen zijn niet rendabel bij deze emissieprijs. De veehouderij, mobiliteit en kleine industrie zouden hiermee in dit scenario niet hun sectordoelstellingen halen (maar het overkoepelend doel wordt wel gehaald).

Een ESR-plafond met deelplafonds per sector stuurt juist wel op sectorale doelstellingen. De prijs van emissierechten varieert daardoor per sector, indicatief zou deze in de gebouwde omgeving € 100/tCO2-eq., in de mobiliteit € 300/tCO2-eq., kleine industrie

€ 223/tCO2-eq., glastuinbouw €0/tCO2-eq (maatregelen zijn rendabel) en in de veehouderij € 430/tCO2-eq. worden. In de veehouderij zal dit met name leiden tot reductie van de veestapel doordat veehouders hun bedrijfsvoering staken. 

Het effect van een emissieheffing met dispensatierechten is vergelijkbaar met de andere varianten wanneer de CO2-heffingshoogte hoog genoeg gekozen wordt (namelijk minimaal de marginale reductiekosten) én het aantal dispensatierechten gelijk is aan de beoogde restemissies. Bij een te lage heffingshoogte worden de klimaatdoelen niet gehaald.

Belangrijkste keuzes

Hoewel er verschillende afwegingen zijn in de vormgeving van een ESR-plafond, springen er drie fundamentele keuzes uit:

— Afweging tussen een maximumprijs en borging van de klimaatdoelen.

— Afweging tussen efficiënte emissiereductie (overkoepelend plafond) of sturen op sectoren (deelplafonds).

— Toedeling van rechten via een veiling of gratis allocatie.


Het rapport is de downloaden via https://ce.nl/publicaties/nationaal-emissieplafond-voor-esr-sectoren/. Meer informatie is te krijgen bij Katja Kruit, Dit e-mailadres wordt beveiligd tegen spambots. JavaScript dient ingeschakeld te zijn om het te bekijken..

Aanmelden nieuwsbrief



Ontvang HTML?

Joomla Extensions powered by Joobi

Redactieadres

J.F. (Jan) Brusselaers
Instituut voor Milieuvraagstukken (IVM)
Vrije Universiteit
De Boelelaan 1087
1081 HV Amsterdam

 




 

Wie zijn er op bezoek?

We hebben 110 gasten en geen leden online

Ga direct naar alle artikelen over:

nME icon overheid groot 3d4

Overheid

nME icon bedrijfsleven2 groot

Bedrijfsleven

nME icon onderzoek groot

Onderzoek

nME icon opinie2 groot

Opinie en debat